Minisitiri w’Uburinganire n’Iterambere ry’Umuryango, Uwimana Consolée, yasabye ibihugu bigize Umuryango wa Afurika Yunze Ubumwe (AU) kugira uruhare rufatika mu kwemeza no gushyira mu bikorwa amasezerano agamije kurandura burundu ihohoterwa rikorerwa abagore n’abakobwa ku mugabane wa Afurika.
Ni ubutumwa yatanze ku wa Kane, tariki ya 29 Ukwakira 2026, i Addis Ababa muri Ethiopia, aho yitabiriye ibiganiro byo ku rwego rw’abaminisitiri byabereye mu nama isanzwe ya 11 ya Komite yihariye ya Afurika Yunze Ubumwe ishinzwe uburinganire n’iterambere ry’abagore.
Muri ibi biganiro, Minisitiri Uwimana yagaragaje ko kurandura ihohoterwa rikorerwa abagore n’abakobwa bisaba ubufatanye bw’ibihugu byose bigize uyu muryango, cyane cyane mu gufata ingamba zifatika zituma amasezerano n’amategeko bigamije kurengera uburenganzira bwabo bidahera ku mpapuro, ahubwo bigashyirwa mu bikorwa.
Yashimangiye ko ibihugu bya Afurika bikwiye kwihutisha inzira zo kwemeza ayo masezerano no gushyiraho uburyo bufatika bwo kuyashyira mu bikorwa, kugira ngo abagore n’abakobwa barusheho kurindwa ihohoterwa iryo ari ryo ryose, bahabwe ubutabera kandi babashe kugira uruhare rungana mu iterambere ry’ibihugu byabo.
Amasezerano avugwa muri iyi nama ni igikoresho cy’amategeko ku rwego rw’umugabane kigamije kurwanya ihohoterwa rishingiye ku gitsina, kurengera abagore n’abakobwa no guteza imbere uburenganzira bwabo. Akubiyemo icyerekezo cyo gushimangira inshingano za Leta mu gukumira ihohoterwa, kurengera abarikorewe no guhana abarigiramo uruhare hakurikijwe amategeko.
Iyi nama kandi itanga umwanya ku bihugu bigize Umuryango wa Afurika Yunze Ubumwe wo kungurana ibitekerezo ku bibazo bikibangamiye iterambere ry’umugore, kurebera hamwe intambwe imaze guterwa mu guteza imbere uburinganire no gushyiraho ingamba zihuriweho zo gukemura imbogamizi zikigaragara.
U Rwanda rukomeje gushyira imbere gahunda zo guteza imbere uburinganire n’ubwuzuzanye, kurengera umuryango no kurwanya ihohoterwa rishingiye ku gitsina. Ibi biri mu nkingi z’imiyoborere n’iterambere ry’igihugu, aho abagore bashishikarizwa kugira uruhare mu nzego zifata ibyemezo no mu bikorwa by’iterambere.
Ubutumwa bwa Minisitiri Uwimana bugaragaza ko kurandura ihohoterwa rikorerwa abagore n’abakobwa bidakwiye kuba inshingano z’igihugu kimwe gusa, ahubwo bisaba ubushake bwa politiki, ubufatanye bw’ibihugu n’ingamba zihamye ku mugabane wose wa Afurika.
